Κοινωνικές αναπαραστάσεις

Επικοινωνιακά μέσα και εξουσία

| 24/06/2015

1cbf8e98-d767-4135-939e-0284b810b0c1_1Ένας εξαιρετικά ενδιαφέρων συλλογικός τόμος κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Παπαζήση με την επιμέλεια της Καθηγήτριας του Παντείου Πανεπιστημίου Χριστιάνας Κωνσταντοπούλου. Το έργο «Κοινωνικές αναπαραστάσεις: επικοινωνιακά μέσα και εξουσία» επιχειρεί μια καταγραφή χαρακτηριστικών σύγχρονων μορφών εξουσίας, κυρίως, μέσω των αναπαραστάσεων της αφήγησης των μέσων επικοινωνίας.

Η εντατική και επαναλαμβανόμενη χρήση των μέσων από την πολιτική τάξη δείχνει την προνομιακή σχέση μεταξύ μέσων και εξουσίας. Γι’ αυτόν τον λόγο, η διαπλοκή ανάμεσα στα μέσα και στην πολιτική ζωή αποτελεί βασικό παράγοντα για την κατανόηση των δομών εξουσίας της σύγχρονης κοινωνίας. Όπως διαβάζουμε στον πρόλογο «ο συνδυασμός των μέσων στην επικοινωνία και το υπόλοιπο κοινωνικό περιβάλλον έχουν συμβάλλει, πέραν των άλλων, ώστε οι σύγχρονες κοινωνίες να είναι και κοινωνίες των μέσων, μεταβάλλοντας τον “τρόπο επικοινωνίας” αυτών των κοινωνιών, όπως και τον τρόπο παραγωγής, αλλά και τον τρόπο κυριαρχίας σε αυτές».

Αξίζει εδώ, να επισημάνουμε ότι ο τόμος γράφτηκε προς τιμήν του L.V. Thomas, ο οποίος υποστήριξε ότι η εξουσία συνδέεται στενά με το θάνατο. Δεδομένου ότι δεν υπάρχει κοινωνική οργάνωση χωρίς εξουσία, ο θάνατος είναι το ύστατο σημείο προς το οποίο τείνει αυτή η τελευταία! Το να έχει κάποιος εξουσία πάνω σε κάποιον άλλο σημαίνει συμβολικά, ότι ξεπερνάει (δαμάζει) το δικό του θάνατο (μέσα από την «εξόντωση» του άλλου). «Ο σύγχρονος πολιτισμός», γράφει η Χριστιάνα Κωνσταντοπούλου, «έχοντας επενδύσει στην “αιχμαλωσία της ζωής” σπέρνει τον θάνατο παντού και οδηγεί στην αλλοτρίωση και την καταστροφή από τον ίδιο τον τεχνητό κόσμο που κατασκεύασε, προβάλλοντας ταυτόχρονα φαντασιώσεις φυγής ή ελπίδας. Η εξουσία κατέχει τα μέσα του θανάτου και τα χρησιμοποιεί μέσω των διαδικασιών των σύγχρονων διοικούντων. Τα “επικοινωνιακά μέσα”, συνένοχοι, συμβάλλουν απλά στη δικαιολόγησή της».

[hr]

ΚΨΜbanner