Μετανάστες - πρόσφυγες: Μήπως να πάψουμε να τους κλέβουμε τη ζωή;

| 28/06/2018

Αυτό που συμβαίνει στα σύνορα του Μεξικού και των Η.Π.Α. δεν είναι μακριά μας. Γίνεται μέσα στα σπίτια μας, διαπερνά την ευαισθησία μας, ερεθίζει το συναίσθημα ντροπής και αγανάκτησης καθώς βλέπεις να χωρίζονται αδιακρίτως παιδιά από τους γονείς τους. Παιδιά σε απόγνωση, στιβαγμένα και ταλαιπωρημένα, γεμάτα φόβο για όσα δεν μπορούν ακόμα να εξηγήσουν. Το μόνο που ξέρουν είναι πως θέλουν να γλιτώσουν από τον εφιάλτη τους, ζητούν μια δεύτερη ευκαιρία ζωής μαζί με τους γονείς και αντί αυτού βρίσκονται αντιμέτωπα με ένα χειρότερο τρόμο, με μια σκληρή αντιμετώπιση από τις επίσημες αρχές και τους συνοριοφύλακες. Μπορεί ο Trump να άλλαξε την απόφαση του, ύστερα από τις πιέσεις που δέχτηκε να μην χωρίζονται πλέον τα παιδιά από τους γονείς τους, αλλά ήδη ο αριθμός εκείνων των παιδιών που χωριστήκαν ξεπέρασε τις 2000.

Δεν είναι όμως μόνο αυτά τα παιδιά, είναι και όλα εκείνα που, όπως προσφάτως μάθαμε, αντιμετωπίζοντας τον φόβο διασχίζουν τη Σαχάρα κουβαλώντας τη νεκρή μητέρα τους, εκείνα που κάθε μέρα θαλλασοδέρνονται, που ξερνιούνται στις ακτές αν καταφέρουν να επιβιώσουν, που γίνονται αντικείμενο εκμετάλλευσης από κάθε λογής επιτήδειους. Τι γίνεται πάνω σε αυτό; Ποιες είναι οι «επίσημες θέσεις», πως αντιμετωπίζουν την κρίση εκατομμυρίων προσφύγων τόσα χρόνια; Γιατί υποβαθμίζουν την ανθρώπινη ζωή με ένα απλό ‘’λυπάμαι’’ χωρίς να προβαίνουν σε ενέργειες; Είναι δύσκολο ν’ αρνηθεί κανείς ότι οι προσφυγικές ροές μετασχηματίζουν τις κοινωνίες και αποτελούν μεγάλη πρόκληση για τα κράτη που τους φιλοξενούν να βρουν τα μέσα και τους πόρους είτε για να τους φιλοξενήσουν προσωρινά, είτε για να τους ενσωματώσουν μακροπρόθεσμα, αν αυτό είναι εφικτό. Είναι όμως εξίσου αλήθεια, ότι πρέπει να δούμε τι πραγματικά συμβαίνει πίσω από όλα αυτά και να διαπιστωθούν οι πραγματικές αιτίες πίσω από το πρόβλημα αυτό.

Πέντε αλήθειες που καίνε:

Πρώτον: Οι προσφυγικές ροές είναι αποτέλεσμα του ανοίγματος της ψαλίδας ανάμεσα στον εκβιομηχανισμένο βορρά και τον σταθερά υποανάπτυκτο νότο, το νότο των συγκρούσεων, της διαφθοράς, της αστάθειας. Επίσης, είναι αλήθεια πως οι φτωχοί αυτού του κόσμου είναι παγιδευμένοι σε ένα σύστημα βίας, που τους εξωθεί είτε στο να εγκαταλείψουν τη χώρα τους, είτε να μείνουν σε αυτή αργοπεθαίνοντας κάθε μέρα ψυχολογικά και σωματικά.

Δεύτερον: η κλιματική αλλαγή δημιουργεί τετελεσμένα για τα οποία ευθύνη φέρει η άναρχη πολιτική της Δύσης, που στο βωμό του ακόμη μεγαλύτερου κέρδους θυσιάζει τη φύση, τη γη, τη θάλασσα, τον αέρα, το σήμερα των φτωχότερων, το αύριο όλων μας.

Τρίτον: Όσοι μετακινούνται από τις ανατολικές χώρες δεν πηγαίνουν κατά ανάγκη στις δυτικές, αλλά σε γειτονικές τους χώρες με κοντινή σε αυτούς κουλτούρα και τρόπο ζωής. Για παράδειγμα οι Σύριοι πρόσφυγες, που κατά κύριο λόγο βρίσκονται σε Τουρκία, Λίβανο, Ιορδανία.

Τέταρτον: Η Δύση γερνάει λόγω της υπογεννητικότητας και το κενό σε εργατικό δυναμικό καλύπτει σε μεγάλο βαθμό αυτός που πήρε απόφαση να μεταναστεύσει, και από τον οποίον κερδίζει πλεονεκτήματα το κράτος που τον φιλοξενεί ενσωματώνοντας τον και κάνοντας τον μέρος της κουλτούρας του. Τα πλεονεκτήματα για τις χώρες φιλοξενίας είναι πολλά, ειδικά σε μια εποχή που τα σύνορα έχουν καταργηθεί λόγω της παγκοσμιοποίησης και με την προϋπόθεση πως τα δικαιώματα των προσφύγων και μεταναστών έχουν προστατευτεί.

Πέμπτον: Οι άνθρωποι που είναι επιρρεπείς σε ρητορικές πως οι μεταναστευτικές και προσφυγικές ροές είναι επικίνδυνες για την ταυτότητα τους αλλά και για το ότι οι ίδιοι δεν έχουν δουλειές που τους τις πήραν οι μετανάστες συνήθως ανήκουν στα χαμηλού μορφωτικού, κοινωνικού και οικονομικού επιπέδου στρώματα, ή είναι κάτοικοι σε συνοριακές ζώνες των χωρών τους. Τη δύσκολη πραγματικότητα τους εκμεταλλεύτηκαν οι ακραίοι πολιτικοί χτίζοντας τις καριέρες τους μέσω της εργαλειοποίησης του μίσους και της δαιμονοποίησης του διαφορετικού. Τα είδαμε αυτά να συμβαίνουν και στο Brexit, και στην εκλογική νίκη του Trump και στις Αυστριακές εκλογές και γενικά τέτοιου είδους ρητορικές του μίσους κερδίζουν ανησυχητικά έδαφος σε πολλές ζώνες της Δύσης, ακόμα και εδώ στην Ελλάδα.

Η μοναδική πλάνη

Ένας μύθος που συντηρεί τους διαχωρισμούς και τα μίση. «Οι μετανάστες πήραν τις δουλειές, οι μετανάστες είναι τρομοκράτες, οι μετανάστες είναι έμποροι ναρκωτικών, γκάκστερς, εγκληματικά και φθοροποιά στοιχεία των κοινωνιών». Δυστυχώς, υπερισχύει στις αφηγήσεις και αναπαράγεται διαστρεβλωμένα από πολλά Μ.Μ.Ε που για λόγους ανταγωνισμού και οικονομικών συμφερόντων γίνονται φερέφωνα της πολιτικής αυτής.

Η λογική

Αν δεν θέλεις να έχεις πρόσφυγες και μετανάστες τότε αλλάζεις την πολιτική και ενισχύεις τις αδύναμες οικονομικά χώρες δίνοντας τους κίνητρα και δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για να προχωρήσουν και αυτές. Μήπως για αρχή να πάψουμε να τους κλέβουμε τη ζωή στη χώρα τους;

 

 

Η Κατερίνα Σαλαβούρα είναι φιλόλογος